ÖZEL GÜVENLİK SEKTÖRÜ

26 Haziran 2004 tarih ve 5188 sayılı özel güvenlik hizmetlerine dair yeni yasa ile özel güvenlik hizmetlerinin yerine getirilmesine ilişkin esas ve usuller kanun kapsamına alınmış, bununla birlikte de sektörde de soluklu çalışmalar başlamıştır. Başta İstanbul olmak üzere, Ankara, İzmir, Adana ve Bursa gibi metropol kentlerde cinayet, kapkaç ve hırsızlık gibi suç oranları, özel güvenlik sektöründeki şirket sayısını da doğan talep karşısında her geçen yıl arttırmıştır. Buna paralel olarak ta sektörün pazar payı, her yıl yaklaşık yüzde 20-25 oranında artmaktadır.
2004 yılında, faaliyet izni almış olan özel güvenlik şirketi sayısı 29 iken, 2005 yılında patlama yaşanmış, 516 şirket faaliyet izin belgesi almıştır. 2006 yılında bu rakamı 240, 2007’de 145, içinde bulunduğumuz 2008 yılının Eylül ayına kadar geçen sürede rakamı 55 olarak görmekteyiz.

Kaynak: İçişleri Bakanlığı

31.12.2005 tarihine kadar 330 özel güvenlik eğitim kurumuna faaliyet izni verilmişken, en son ulaşılan sayı 563’tür. 2008 yılı istatistikleri henüz açıklanmamış olduğundan 2007 yılı verilerine bakıldığında 930’u özel güvenlik şirketi, 528'i özel güvenlik eğitimi veren şirket olmak üzere toplam şirket sayısının bin 458'e ulaştığı görülür. Yapılan değerlendirmeler, sektördeki ekonomik büyüklüğünde yaklaşık 400 milyon YTL'ye ulaştığını göstermektedir. Bu rakam baz alındığında, geçen 20 aylık süreçte, Özel Güvenlik sektöründe iş hacmi 500 milyon YTL’ye, çalışan sayısı da 375 bin kişiye yaklaşmış durumdadır. Özel Güvenlik Görevlisi Kimlik hakkı olan kişi sayısı ise yaklaşık 416 bin kişidir. Bu sayı, 200 bin dolayında olan polis sayısının yüzde 88 fazlasıdır. Kapanan / Kapatılan Şirket ve Eğitim Kurumu sayısı ise 33 olarak görülmektedir. Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) tarafından yapılan “Türkiye’de Geleceğin Sektörleri” başlıklı araştırma da şunu ortaya koymuştur ki, güvenliğin her alanı terör, hacker gibi birçok tehdide bağlı olarak katlanarak büyüyecek. Bilgi güvenliği, müşteri güvenliği, alt yapı ve kimlik güvenliği, işletme, sokak, bina kişi güvenliği hızla gelişecek. Güvenlik hizmetlerindeki tüm pozisyonlarda yetişmiş insana ihtiyaç duyulacak. Birçok yeni firma açılacak hizmet ve ürün rekabeti artacak.
5188 sayılı yasanın 10.maddesinde açıklanan ÖZEL GÜVENLİK GÖREVLİSİ OLMA ŞARTLARI’ na bakıldığında.

          a) Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak.

          b) Değişik : 21.4.2005 tarih ve 5335 S.Kanunun 23.Maddesinin c şıkkı : “Silahsız olarak görev yapacaklar için en az sekiz yıllık ilköğretim veya ortaokul; silahlı olarak görev yapacaklar için en az lise veya dengi okul mezunu olmak.

          c) 18 yaşını doldurmuş olmak.

          d) Taksirli suçlar hariç olmak üzere, ağır hapis veya altı aydan fazla hapis veyahut affa uğramış olsa bile Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, emniyeti suiistimal, sahtecilik, hileli iflas veya istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma, laf atma, sarkıntılık, ırza tasallut, ırza geçme, kız, kadın veya çocuk kaçırma ve alıkoyma, fuhşa teşvik, fuhuş için aracılık, uyuşturucu madde kullanma, uyuşturucu madde kaçakçılığı suçlarından dolayı hükümlü bulunmamak.

          e) Kamu haklarından yasaklı olmamak.

          f) Görevin yapılmasına engel olabilecek vücut ve akıl hastalığı ile özürlü bulunmamak. 

          g) 5188 Sayılı Yasanın 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla tamamlamış olmak şartları aranır.
Özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarından biri olan özel güvenlik eğitimi sertifikasına sahip olmanın sektöre olan en büyük katkısı, özel güvenlik işinin bir meslek haline gelmesinde etkendir. Bu durum özel güvenliğin önemli bir iş kolu ve meslek edindirme anlamında çok büyük bir istihdamı içinde barındırmasını beraberinde getirmiştir. Sektörde 300 bin kişinin üzerinde özel güvenlik görevlisi çalıştırılmaktadır. Taleplerdeki artış göz önüne alındığında bu sayının 2010 yılında 800 bine çıkacağını tahmin edilmektedir. Yapılan çalışmalara bakıldığında ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP)’nın 2007 yılı içinde genç iş gücüne yönelik olarak yaptığı bir araştırmanın sonucu incelendiğinde, 18-24 yaş grubunda ve ortalama lise mezunu çalışan gençlerimizin asgari yüzde 23’ünün AVM ve Özel Güvenlik sektöründe istihdam edildikleri görülmüştür. Bu her dört gençten biri demektir.
Şu an yakın gelecekte sıkıntı olarak görebildiğimiz, 2009 Haziran ayı ile birlikte yenilenme aşaması başlayacak olan özel güvenlik görevlisi kimlik kartlarının ve bunun öncesinde verilmesi gereken yenilenme eğitimlerinin hangi esas ve şartlara oturtulacağıdır. İlk kimlik yenilenme süreci, yapılacak olan düzenlemelere göre bu devreyi iş gücü kaybı ve güvenlikte oluşabilecek boşlukları yaşamadan en uygun şekilde nasıl geçirebileceğimizi gösterecektir. Zira, yenileme eğitimi alması gereken görevliler, şu an görevleri başındadırlar. Kanunun yürürlüğe girdiği 26.06.2004 tarihinden itibaren 2007 yılı sonuna kadar toplam 14 adet özel güvenlik temel eğitimi yazılı ve uygulamalı sınavı yapılmıştır. Sınavlarda genel olarak başarı oranı %68,3’tür. Bu durum düşündürücüdür.